آیا به عنوان یک بزرگسال، میتوان پیانو یاد گرفت؟
در پاسخ به این سوال، باید جواب بدهم حتما بله اما شروطی دارد. امکان یادگیری پیانو با محقق کردن آن، کاملا متفاوت است. در بزرگسالی میتوان نوازندگی پیانو را فرا گرفت اما این موضوع کاملا به عملکرد و طرز فکر شما بستگی دارد.
اول از همه ببینیم در بزرگسالی چه چیزهایی تغییر کرده است.
نکات منفی بزرگسال بودن در مسیر یادگیری پیانو
تغییر انگیزه
در یک کودک، ممکن است هیچ انگیزه مهمی برای یادگیری پیانو وجود نداشته باشد. بیشتر بچهها مراحل آغاز کار را مانند یک بازی و تفریح نظاره میکنند و در ادامه کار، آن را یک چالش میبینند که با عبور از هر مرحله، جایزه ذهنی و روحی دریافت میکنند. در مقابل بزرگترها معمولا به دنبال لحظاتی برای فرار از بار مسئولیتها، کسب آرامش و جدایی از هر آنچه آن بیرون اتفاق افتاده میگردند. شاید هم قصد دارند یک آرزوی دیرینه را محقق کنند در حالی که چندان هم امیدوار نیستند. در واقع کودکان به دنبال شادی بیشتر میگردند و بزرگسالان از اندوه فرار میکنند.
کاهش تاثیر عوامل پیش برنده
به عنوان یک معلم پیانو، دهها روش سراغ دارم که میتوان یک کودک را به تمرین ترغیب کرد، ( بماند که کودکانی هستند که در مقابل همه این روشها مقاومت میکنند!). یک کودک را میتوان با تشویق آنقدر خوشحال کرد که برای یک ساعت یا حتی بیشتر لبخند از روی لبانش نرود و تمام روزش با کسب یک موفقیت ساخته شود اما بزرگترها پیچیدهتر هستند. آنها همیشه نیمه خالی ظرفشان را میبینند و معمولا پس از هر موفقیت هم چندان خوشبین نیستند. البته استثنا وجود دارد اما به عنوان یک معلم، بسیاری از هنرآموزان بزرگسال خود را این گونه یافتهام.
نبود عامل فشار بیرونی و کاهش سطح تحمل مسئولیت جدید
یک هنرآموز کودک در بسیاری از مواقع بر حسب دستور و اصرار والدین تمرین میکند و ممکن است از ملامت یا احساس شرمساری حاصل از کم کاری، بیمناک باشد. در این شرایط کودک نمیتواند از زیر بار مسئولیت شانه خالی کند و میان دو راهی تمرین کردن و یا ملامت و شرمساری قرار میگیرد. والدین او را چه تمرین کرده باشد یا نه، به کلاس میبرند و او باید با نتیجه کار خود روبهرو شود.
چنین عامل فشاری در مورد والدین وجود ندارد. فردی بالادستی در زندگی آنها نیست که به آنها امر و نهی کند و معمولا اگر سطح فشار مسئولیت از مقدار تحمل آنها بیشتر شود، به راحتی میدان را ترک میکنند و دستان خود را به نشانه تسلیم بالا میبرند. بزرگسالان در این مواقع در کلاس شرکت نمیکنند و مسئولیت عقب مانده خود را به هفته بعد موکول میکنند. وقتی این اتفاق به دفعات تکرار شد، یعنی دوران یادگیری پیانو توسط بزرگسال در حال به پایان رسیدن است.
مشغله و دلایل موجه
کودکان، مسئولیتهای بسیار ناچیزی دارند و دلایل تمرین نکردن آنها معمولا بهانههایی کودکانه است اما بزرگسالان میتوانند دهها دلیل موجه برای تمرین نکردن خود ارائه کنند. مشغله زیاد، مانع از تمرکز ذهنی و یا ایجاد فرصت کافی برای تمرینهای طولانیتر میشود. تمرینهای 5 تا 10 دقیقهای خیلی به درد بخور نیستند و شاید یک بزرگسال نتواند یک ساعت کاملا خالی در طول روز خود بیابد. گاهی نیز زمان تمرین بزرگسالان با فکر درباره دیگر مسائل سپری میشود.
داشتن چالههای متعدد برای صرف هزینه
خرید پیانو و هزینههای کلاسهای پیانو، یکی از عوامل بسیار مهم برای شروع نکردن بزرگسالان است. آنها روزها سبک و سنگین میکنند و معمولا تعمیرات خودرو، ارتقای مدل آن، پسانداز یا حتی خرید جواهرآلات و بسیاری دیگر از این دست، بر خرید پیانو پیروز میشوند. البته بزرگسالان به عنوان والدین، در صرف هزینه در مورد آموزش به فرزندانشان بسیار بسیار سخاوتمندانه رفتار میکنند.
حس کاهش یادگیری
بارها شنیدهام که بزرگسالان میگویند “از ما گذشته است” و گمان میکنند که دیگر نمیتوانند چیزهای جدیدی بیاموزند. این نتیجهگیری از مقایسه خود با یک کودک، از اساس اشتباه است. کودکان برای یادگیری، هر روز به مدرسه میروند، بارها مورد امتحان واقع میشوند و یک سال برای یادگیری مطالبی نه چندان پیچیده وقت صرف میکنند و شاید دست آخر، به معلم خصوصی محتاج شوند. در مقابل یک بزرگسال به مراتب بهتر از یک کودک مطالب تئوریک را میآموزد.
ملامت دیگران
یک کودک در طول دوران تلاش برای یادگیری پیانو دائم با تشویق و کمکهای روحی اطرافیان از نظر روحی تغذیه میشود. متاسفانه بارها دیدهام که اطرافیان بزرگسالان، نه تنها آنها را تشویق نمیکنند بلکه با حرفهای زننده و ملامت، روحیه هنرآموز بزرگسال را از بین میبرند. قصد ندارم چندان به این موضوع بپردازم اما به بزرگسالان توصیه میکنم که این رفتار دیگران را نادیده بگیرند.
حس تردید
همه نکات ذکر شده ختم به این میشود که بزرگسالان در انتخاب این راه، بسیار مردد باشند. در حالی که یک کودک در این مورد تصمیم نمیگیرد که اصولا تردیدی در کار باشد.
نکات مثبت بزرگسال بودن در مسیر یادگیری پیانو
یادگیری سریعتر
همان طور که پیش از این گفته شد، بزرگسالان سریعتر از کودکان مطالب تئوریک را درک میکنند. بارها لازم بوده است که یک مطلب تئوریک را حتی ده بار برای کودکی توضیح دهم و او برای بار یازدهم آن مطلب را سوال کند. البته بخشی از این مشکل کودکان به فراموشی و یا بیتوجهی و بیدقتی باز میگردد اما بزرگسالان معمولا مسائل تئوریک متنوع موسیقی و ارتباط آنها با یکدیگر را بهتر درک میکنند.
توجه بیشتر به مطالعه
کودکان در کلاسهای پیانو مانند یک دانشآموز هستند ولی بزرگسالان را میتوان دانشجو تلقی کرد. بزرگسالان میتوانند فعالانه مطالب مرتبط را جستوجو کنند و مطالب آموخته شده در کلاس را با استفاده از منابع بیرونی، تکمیل نمایند.
تمرکز در کلاس
در حالی که هر چیزی میتواند حواس یک کودک را در کلاس پرت کند، معمولا بزرگسالان 6 دانگ در کلاس هستند و طول مدت کلاس یک بزرگسال معمولا کاملا مفید صرف میشود. بارها کودکان، سر کلاس متوجه انگشتر، ساعت یا حتی برآمدگی رگهای دست معلم پیانو میشوند! (پس قید همه آنها به جز رگهای دستم را زدم). خوشبختانه بزرگترها توجهی به این چیزها ندارند و میتوانند همه حواس خود را روی مطالب کلاس، متمرکز کنند.
دستان بزرگتر
در هنگام نوازندگی پیانو، در مواقع متعددی لازم است دست کاملا باز و دو کلاویه با فاصله زیاد از یکدیگر نواخته شود. دستان کوچک کودکان در نواختن این فواصل ناتوان است در حالی که بزرگسالان معمولا به سادگی از پس این کار برمیآیند.
عضلات قویتر
بدیهی است که عضلات یک بزرگسال در مقایسه با یک کودک قویتر است. بزرگسالان مشکلات عضلانی بسیار کمتری در مقایسه با کودکان دارند و معمولا استقامت دست آنها نیز بیشتر است.
تحمل جسمی و ذهنی بیشتر
کوچکترین خستگی جسمی، یک کودک را رنجور میکند اما بزرگسالان به این خستگیها بیتوجه هستند و به سادگی آن را نادیده میگیرند. یادگیری پیانو در بسیاری از موارد خسته کننده است و گاهی همه تلاشهای یک هفته یا حتی بیشتر، دائما با شکست روبهرو میشود و خستگی ذهنی و جسمی باقی میماند. برای اجرای یک میزان خیلی سخت با ریتمی پیچیده، میتوان روی یک بزرگسال حساب جدیتری باز کرد.
هدفگذاری دقیقتر
بزرگسالان میتوانند اهداف کوتاه، میان و بلند مدت را تشخیص دهند و به خوبی برای آن برنامهریزی کرده و منصفانه در مورد عمل به این برنامهریزی قضاوت کنند.
جمعبندی
ممکن است همه آنچه در بالا ذکر شد در یک بزرگسال وجود نداشته باشد اما این حاصل تجربیات من در برخورد با بزرگسالانی است که قصد دارند پیانو یاد بگیرند. اگر نکات مثبت در شما پررنگتر است و یا میتوانید بر نکات منفی غلبه کنید، احتمال یادگیری پیانو توسط شما افزایش مییابد. نباید این نکته را نیز فراموش کنید که حتی در یک کودک نیز نتیجه آموزش پیانو تضمین شده نیست و عوامل متعددی بر کسب موفقیت توسط یک بزرگسال یا کودک تاثیر میگذارد.
من ۴۷ سالمه، بعد از مدتها مجدد پیانو زدن رو شروع کردم.. قبلا یکی دوتا کتاب ابتدایی زدم. الان حدود یک ساله که کلاس میرم، مشکل تئوری ندارم اما اصلا از نواختنم لذت نمیبرم چون اصلا قشنگ نمیزنم ، و سرعتم هم خیلی کمتر شده، به نظرتون ادامه بدم؟🫥
سلام
تصمیم درباره ادامه یادگیری پیانو به عوامل متعددی در زندگی شما ارتباط دارد. فرصت کافی برای تمرین، انگیزه، علاقه و اشتیاق، شرایط مناسب و ….
سن 47 سالگی سن ایده آل شروع یادگیری یک کار جدید نیست اما اراده، تلاش و اشتیاق، می تواند فاکتور سن را کم رنگ کند. من افرادی با سن بیشتر را دیده ام که دیر شروع کرده اند اما توانسته اند قطعات زیادی را به خوبی بنوازند.